چرا احتمال محدودیت گاز صنایع در زمستان افزایش مییابد؟
محدودیت گاز صنایع یکی از نگرانیهای مهم بخش تولید با نزدیک شدن به روزهای سرد سال است. افزایش مصرف گاز در ایران و اولویت تأمین گاز بخش خانگی میتواند تأمین انرژی صنایع را با چالش مواجه کند. کارخانههای آجرپزی نیز برای جلوگیری از توقف تولید و افزایش هزینههای انرژی، باید از هماکنون برای مدیریت مصرف گاز و بهینهسازی فرایند پخت برنامهریزی کنند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده در آبان ۱۴۰۵، مصرف گاز بخش خانگی، تجاری و صنایع جزء طی هشت روز حدود ۷۰ میلیون مترمکعب، معادل ۳۰ درصد، افزایش یافته است. همزمان، بخشی از ظرفیت تولید گاز کشور همچنان از مدار خارج است و مسئولان درباره احتمال بروز محدودیت در تأمین گاز برخی مناطق و صنایع در روزهای اوج مصرف هشدار دادهاند.
افزایش مصرف گاز در ایران چه پیامدهایی برای تولیدکنندگان دارد؟
سعید توکلی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، در اظهاراتی درباره وضعیت مصرف انرژی اعلام کرد که افزایش مصرف گاز در بخش خانگی، تجاری و صنایع جزء طی روزهای اخیر فشار بیشتری بر شبکه گاز کشور وارد کرده است.
بر اساس گزارش روزنامه دنیای اقتصاد در ۹ آبان ۱۴۰۵، مصرف این بخشها تنها طی هشت روز حدود ۷۰ میلیون مترمکعب، معادل ۳۰ درصد، افزایش یافته است.
مدیرعامل شرکت ملی گاز همچنین تأکید کرد که با کاهش دمای هوا، مصرف گاز در کشور افزایش پیدا میکند. به گفته او، در روزهای اوج مصرف، هر یک درجه کاهش دما میتواند حدود ۲۵ میلیون مترمکعب به مصرف روزانه گاز کشور اضافه کند.
شرکت ملی گاز با اجرای پویش «۲۰ درجه» از مشترکان خواسته است دمای محیط را مدیریت کنند تا فشار کمتری به شبکه سراسری وارد شود.
چرا تأمین گاز در زمستان امسال دشوارتر شده است؟
افزایش تقاضا تنها عامل نگرانی درباره تأمین گاز نیست. کاهش ظرفیت تولید و ناترازی موجود نیز شرایط شبکه انرژی کشور را پیچیدهتر کرده است.
بر اساس اظهارات مدیرعامل شرکت ملی گاز، آسیب به بخشی از تأسیسات گازی در اسفند سال گذشته، حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت تولید را تحت تأثیر قرار داد. تلاش متخصصان صنعت گاز تاکنون حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب از این ظرفیت را به مدار بازگردانده است؛ با این حال، حدود ۱۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت همچنان جبران نشده است.
این شرایط در کنار افزایش مصرف فصلی، برنامهریزی برای تأمین پایدار گاز در ماههای سرد سال را دشوارتر میکند.
احتمال محدودیت گاز در ۱۱ استان
هوشنگ صیدالی، مدیر امور هماهنگی گازرسانی شرکت ملی گاز ایران، در اظهاراتی که ۶ آبان ۱۴۰۵ منتشر شد، احتمال بروز مشکل در تأمین گاز حدود ۱۱ استان کشور را مطرح کرد.محدودیت گاز صنایع
بر اساس این گزارش، استانهای مازندران، گلستان و خراسان شمالی به دلیل موقعیت جغرافیایی، شرایط شبکه انتقال و میزان مصرف، با حساسیت بیشتری روبهرو هستند. همچنین بخشهایی از استانهای شمالغرب کشور ممکن است در دوره اوج مصرف با محدودیت مواجه شوند.
مسئولان شرکت ملی گاز تأکید کردهاند که اولویت اصلی، تأمین گاز بخش خانگی و حفظ پایداری شبکه است. به همین دلیل، ممکن است در روزهای اوج مصرف محدودیتهایی برای برخی صنایع اعمال شود.
البته این اظهارات به معنای اعمال قطعی محدودیت برای تمام صنایع یا استانهای نامبرده نیست؛ بلکه مسئولان از احتمال بروز محدودیت در شرایط خاص خبر دادهاند.
افزایش نگرانی صنایع درباره تأمین گاز و استمرار تولید
صنایع انرژیبر برای ادامه فعالیت به تأمین پایدار سوخت نیاز دارند. هرگونه محدودیت در گازرسانی میتواند برنامه تولید، هزینههای عملیاتی و زمانبندی تحویل محصولات را تحت تأثیر قرار دهد.
در میان صنایع مختلف، کارخانههای آجرپزی به دلیل وابستگی مستقیم فرایند پخت به سوخت، اهمیت ویژهای دارند. کورههای هوفمن برای حفظ شرایط مناسب پخت به مدیریت پیوسته دما، جریان گاز و عملکرد مشعلها نیاز دارند.
اختلال در تأمین سوخت یا مدیریت نامناسب مصرف میتواند برنامه پخت را بر هم بزند و هزینه تولید را افزایش دهد.
از سوی دیگر، کارخانههایی که مصرف گاز خود را بهصورت دقیق اندازهگیری و مدیریت نمیکنند، ممکن است در زمان افزایش هزینه انرژی یا محدودیت تأمین، با مشکلات بیشتری مواجه شوند.

چرا کارخانههای آجرپزی باید از هماکنون مصرف گاز را بهینه کنند؟
مدیریت مصرف گاز نباید به زمان اعلام محدودیت یا افزایش تعرفهها موکول شود. کارخانههای آجرپزی میتوانند با بررسی عملکرد کوره و شناسایی نقاط اتلاف انرژی، پیش از شروع دوره اوج مصرف برای کاهش هزینهها برنامهریزی کنند.
چند اقدام مهم در این زمینه عبارتاند از:
- بررسی وضعیت مشعلها: تنظیم صحیح مشعلها و بررسی عملکرد تجهیزات احتراق به استفاده مؤثرتر از سوخت کمک میکند.
- کنترل دمای کوره: مدیریت دقیق دما از افزایش بیدلیل مصرف گاز جلوگیری میکند و به حفظ کیفیت پخت کمک میکند.
- شناسایی اتلاف حرارت: بررسی عایقبندی و مسیرهای خروج حرارت میتواند نقاط هدررفت انرژی را مشخص کند.
- اندازهگیری مصرف گاز: ثبت و تحلیل مصرف گاز در دورههای مختلف، امکان مقایسه عملکرد کوره و شناسایی تغییرات غیرعادی را فراهم میکند.
- استفاده از سیستمهای کنترل هوشمند: اتوماسیون فرایند پخت، وابستگی به تنظیمات دستی را کاهش میدهد و کنترل شرایط کاری کوره را دقیقتر میکند.
اجرای این اقدامات میتواند به کارخانهها کمک کند تا با مصرف انرژی کمتر، بهرهوری تولید را افزایش دهند.
نقش اتوماسیون کوره هوفمن در کاهش مصرف انرژی
یکی از راهکارهای بهینهسازی مصرف انرژی در کارخانههای آجرپزی، استفاده از سیستمهای اتوماسیون و کنترل هوشمند کوره است.
در روش سنتی، اپراتور بخش زیادی از تنظیمات فرایند پخت را بر اساس تجربه و بهصورت دستی انجام میدهد. این روش ممکن است در برخی شرایط باعث نوسان دما، تنظیم نامناسب مشعلها و افزایش مصرف سوخت شود.
سیستم اتوماسیون با پایش شرایط کاری کوره و مدیریت بخشهای مختلف فرایند پخت، امکان کنترل دقیقتر مصرف انرژی را فراهم میکند.
شرکت بسامد با طراحی و اجرای سیستم هوشمند «پختبان»، راهکاری برای کنترل و بهینهسازی فرایند پخت در کارخانههای دارای کوره هوفمن ارائه کرده است.
این سیستم با دریافت و تحلیل اطلاعات فرایند، به مدیریت بهتر شرایط پخت و کاهش وابستگی به تنظیمات دستی کمک میکند.
بر اساس اطلاعات اعلامشده از سوی شرکت بسامد، سیستم پختبان در برخی پروژههای اجرایی توانسته است تا ۵۰ درصد کاهش مصرف گاز را ثبت کند. البته میزان صرفهجویی هر کارخانه به وضعیت اولیه کوره، تجهیزات و شرایط بهرهبرداری بستگی دارد.
جمعبندی؛ مدیریت مصرف گاز به یک ضرورت برای کارخانههای آجر تبدیل شده است
افزایش مصرف گاز، کاهش بخشی از ظرفیت تولید و احتمال محدودیت تأمین در روزهای سرد، ضرورت مدیریت انرژی را برای صنایع کشور بیشتر کرده است.
کارخانههای آجرپزی نیز برای حفظ استمرار تولید و کنترل هزینهها و ناترازی گاز باید از هماکنون وضعیت مصرف گاز و عملکرد کورههای خود را بررسی کنند.
بهینهسازی تجهیزات، کنترل دقیق دما، پایش مصرف سوخت و استفاده از سیستمهای اتوماسیون میتوانند نقش مهمی در کاهش اتلاف انرژی داشته باشند.
شرکت بسامد با ارائه سیستم هوشمند پختبان، به کارخانههای دارای کوره هوفمن کمک میکند تا فرایند پخت را دقیقتر مدیریت کنند و برای کاهش مصرف گاز و بهینهسازی مصرف انرژی گام بردارند.
برای آشنایی بیشتر با راهکارهای هوشمندسازی کوره هوفمن و سیستم پختبان، میتوانید با کارشناسان شرکت بسامد تماس بگیرید.
منابع خبری